Spaarquote berekenen: wat is een goede spaarquote voor FIRE?
Je spaarquote is misschien wel het belangrijkste getal op weg naar financiële onafhankelijkheid. Het vertelt je welk deel van je inkomen je opzij zet, en daarmee hoe snel je je doel bereikt.
In dit artikel lees je wat een spaarquote is, hoe je hem berekent en wat een goede spaarquote is als je naar FIRE toewerkt. Ik deel ook mijn eigen cijfers, en hoe ik als psycholoog kijk naar het stellen van spaardoelen die je volhoudt.
- Je spaarquote is het percentage van je netto inkomen dat je spaart of belegt.
- Berekenen: wat je opzij zet gedeeld door je netto inkomen, keer 100.
- Traditioneel wordt 10 tot 20% aangeraden; voor FIRE ligt het vaak op 50% of meer.
- Bij een spaarquote van 50% kun je in ongeveer 17 jaar financieel onafhankelijk zijn, in een vereenvoudigd rekenmodel.
Wat is een spaarquote?
Je spaarquote is het percentage van je netto inkomen dat je niet uitgeeft, maar apart zet voor je doelen. Dat kan op een spaarrekening zijn, maar ook in beleggingen. Het is dus de verhouding tussen wat er binnenkomt en wat je daarvan overhoudt.
In de FIRE-beweging is de spaarquote de belangrijkste knop om aan te draaien. Een hoge spaarquote betekent twee dingen tegelijk: je bouwt sneller vermogen op, én je leert leven van minder. Daardoor heb je later ook minder vermogen nodig.
Spaarquote berekenen
Spaarquote = (wat je spaart en belegt ÷ je netto inkomen) × 100
Een voorbeeld: je verdient netto €3.000 per maand en zet daarvan €1.200 opzij. Je spaarquote is dan €1.200 gedeeld door €3.000, keer 100: 40%.
Bereken je spaarquote het liefst over een heel jaar. Dan tellen vakantiegeld, een eindejaarsuitkering en onregelmatige uitgaven zoals een vakantie of een nieuwe wasmachine eerlijk mee. Per maand schommelt je spaarquote vaak flink, over een jaar zie je je echte koers.
- Wel: geld dat je naar je spaarrekening, beleggingsrekening of pensioenrekening overmaakt.
- Jouw keuze: extra aflossing op je hypotheek. Het verhoogt je vermogen, maar het geld zit vast in je huis. Kies één manier en houd die elk jaar aan.
- Niet: geld dat je spaart voor een uitgave binnen een jaar, zoals een vakantie. Dat is uitgesteld uitgeven, geen vermogensopbouw.
Wat is een goede spaarquote?
Veel traditionele adviezen noemen 10 tot 20% van je inkomen, zoals de bekende 50/30/20-regel, waarin 20% naar sparen gaat. Dat werkt prima als je van plan bent om veertig jaar of langer te werken. Wil je eerder financieel onafhankelijk zijn, dan ligt de lat hoger. Veel FIRE-aanhangers mikken op 50%, en sommigen zelfs op 70%.
Hoeveel verschil dat maakt, zie je hieronder. De grafiek laat zien hoeveel jaar het duurt voordat je vermogen 25 keer je jaarlijkse uitgaven is, de vuistregel voor financiële onafhankelijkheid.
Vereenvoudigd rekenmodel: startvermogen nul, 5% rendement per jaar na inflatie, doel van 25 keer je jaarlijkse uitgaven, zonder kosten en belasting. Rendement is niet gegarandeerd.
Het mooie aan deze grafiek: de grootste winst zit niet aan de top. Van 10 naar 20% scheelt al vijftien jaar. Elke stap omhoog telt, ook als 50% voor jou (nog) niet haalbaar is. En kies je zoals ik voor Barista FIRE, dan heb je minder vermogen nodig, omdat je naast je vermogen nog parttime werk doet.
Waarom een percentage beter werkt dan een bedrag
Je kunt je spaardoel op twee manieren bijhouden: als vast bedrag, bijvoorbeeld €500 per maand, of als percentage van je inkomen. Een bedrag is concreet, maar zegt weinig over je voortgang. €500 sparen bij een inkomen van €2.000 is iets heel anders dan bij €5.000.
Een percentage groeit mee met je inkomen. Krijg je opslag, dan zie je meteen of je die opslag uitgeeft of laat meegroeien in je vermogen. Zo voorkom je dat je uitgaven ongemerkt stijgen met je salaris. Wil je weten welk maandbedrag bij jouw situatie past, lees dan hoeveel sparen per maand.
Mijn spaarquote: van 34,5% naar 45,5%
Elk jaar een stapje hoger
In 2023 spaarde en belegde ik 34,5% van mijn netto inkomen. Voor 2024 stelde ik mezelf een concreet doel: 37%, een stap van 2,5 procentpunt. Niet spectaculair, maar wel haalbaar, en dat is precies waarom het werkt.
Gaandeweg het jaar merkte ik dat ik steeds enthousiaster werd. Ik legde de lat hoger en ging voor 50%. Dat is niet helemaal gelukt, omdat ik ook prachtige reizen naar India en Egypte heb gemaakt. Toch kwam ik uit op 45,5%. Als psycholoog herken ik dit patroon: een klein, haalbaar doel geeft succeservaringen, en die motiveren meer dan een groot doel waar je steeds net onder blijft.
Zo verhoog je je spaarquote
Je spaarquote verhoog je met twee knoppen, en het werkt het best als je aan allebei draait.
Uitgaven verlagen
Kijk eerst naar de grote posten: wonen, vervoer en boodschappen. Eén structurele keuze levert meestal meer op dan veel kleine bezuinigingen.
Inkomen verhogen
Een salarisverhoging, een bijbaan of een eigen project. Laat het extra inkomen direct doorstromen naar je spaarrekening of beleggingen, voordat je eraan gewend raakt.
Automatisch sparen
Zet op je salarisdag een vaste overboeking klaar. Verhoog het bedrag elk jaar met een paar procentpunten, net zoals ik deed.
Houd je spaarquote daarnaast elk jaar bij. Ik maak aan het einde van elk jaar de balans op: wat kwam er binnen, wat heb ik opzij gezet, en wat is mijn doel voor het nieuwe jaar? Met mijn FIRE-dashboard houd je dat overzicht zonder gedoe bij.
Veelgestelde vragen
Wat is een spaarquote?
Je spaarquote is het percentage van je netto inkomen dat je spaart of belegt in plaats van uitgeeft. Het is de belangrijkste maatstaf voor hoe snel je vermogen opbouwt.
Hoe bereken je je spaarquote?
Deel het bedrag dat je spaart en belegt door je netto inkomen en vermenigvuldig dat met 100. Spaar je €900 van €3.000 netto, dan is je spaarquote 30%. Reken het liefst over een heel jaar.
Wat is een goede spaarquote?
Traditioneel wordt 10 tot 20% aangeraden. Wie naar FIRE toewerkt, mikt vaak op 50% of meer. Een goede spaarquote is vooral een spaarquote die je volhoudt en elk jaar een stukje verhoogt.
Reken je je spaarquote over bruto of netto inkomen?
Meestal over je netto inkomen, omdat dat het geld is waarover je zelf beslist. Belangrijker dan de keuze is dat je elk jaar op dezelfde manier rekent, zodat je je voortgang eerlijk kunt vergelijken.
Telt extra aflossen op je hypotheek mee in je spaarquote?
Dat mag je zelf kiezen. Extra aflossen verhoogt je vermogen, maar het geld zit vast in je huis en levert geen inkomen op. Kies één manier en houd die aan.
Conclusie
Je spaarquote vertelt je hoe snel je op weg bent naar financiële onafhankelijkheid. Bereken hem over een heel jaar, kies een doel dat bij je leven past en verhoog het stap voor stap. Of je nu op 15% zit of op 50%: elke procentpunt erbij brengt je dichter bij een leven waarin jij bepaalt hoe je je tijd besteedt.
Verder lezen
Sparen
FIRE berekenen
Met het FIRE-dashboard zie je je spaarquote, je vermogen en je voortgang naar je FIRE-getal in één overzicht.
Dit artikel is algemene informatie en geen persoonlijk financieel advies. Beleggen brengt risico’s met zich mee: je kunt (een deel van) je inleg verliezen. Cijfers en regels, zoals die van Box 3, kunnen veranderen.